વ્હાલી દીકરી યોજના: જન્મના પુરાવા, અરજીની મુદત અને સહાયની સમજ

દીકરીના જન્મ પછી વ્હાલી દીકરી યોજનાની પાત્રતા અને અરજીની મુદત વહેલી તકે સમજવી ઉપયોગી છે. પરિવારની વિગતો અને જન્મના જરૂરી પુરાવા ગોઠવવાની રીત આ લેખમાં જાણો.

લેખમાં સીધું વાંચોવિષય સમજીએમુખ્ય લાભ અને ઉપયોગલાયકાત અને લાગુ શરતોજરૂરી દસ્તાવેજો અને વિગતોઅરજી અથવા સેવા મેળવવાના પગલાંઆ ભૂલો ટાળોવિગતવાર માર્ગદર્શન અને વધારાના મુદ્દાસામાન્ય પ્રશ્નોસત્તાવાર માહિતી અને ઉપયોગી સંદર્ભ

વિષય સમજીએ

ગુજરાત સરકારના મહિલા અને બાળ વિકાસ વિભાગની વ્હાલી દીકરી યોજના (Vahali Dikari યોજના) હેઠળ પાત્ર દીકરીને શિક્ષણ અને 18 વર્ષની ઉંમરે ઉચ્ચ શિક્ષણ/લગ્ન માટે તબક્કાવાર આર્થિક સહાય આપવામાં આવે છે.

વ્હાલી દીકરી યોજના ગુજરાત સરકારના મહિલા અને બાળ વિકાસ વિભાગ દ્વારા અમલમાં મુકાયેલી રાજ્ય યોજના છે. તેનો મુખ્ય હેતુ દીકરીના જન્મને પ્રોત્સાહન આપવો, દીકરીનું શિક્ષણ ચાલુ રહે તે માટે પરિવારને સહાય કરવી, શાળા છોડવાનો દર ઘટાડવો અને બાળલગ્ન અટકાવવાનો છે.

ધોરણ 1 અને ધોરણ 9ના મહત્વપૂર્ણ શિક્ષણ તબક્કે સહાય આપવામાં આવે છે.

દીકરીની આર્થિક અને સામાજિક સ્થિતિ વધુ મજબૂત બનાવવાનો હેતુ છે.

18 વર્ષની ઉંમરની સહાય મેળવવા માટે બાળલગ્ન ન થયેલું હોવું જરૂરી છે.

સત્તાવાર ફોર્મ હજુ WCD પર સૂચિબદ્ધ છે મહિલા અને બાળ વિકાસ વિભાગની 2026માં અપડેટ થયેલી અરજી ફોર્મ સૂચિમાં “Vahali Dikari અરજી ફોર્મ” ઉપલબ્ધ દર્શાવવામાં આવે છે.

આ યોજના માટે સામાન્ય વાર્ષિક “01 એપ્રિલ થી 31 March” જેવી એક જ સામાન્ય છેલ્લી તારીખ સત્તાવાર યોજના પૃષ્ઠ પર દર્શાવેલ નથી.

પાત્ર દીકરી માટે અરજી સામાન્ય રીતે જન્મના એક વર્ષની સમયમર્યાદામાં કરવાની છે.

સ્થાનિક કચેરી અથવા VCE પાસે અરજી કરતા સમયે હાલના દસ્તાવેજ/કુટુંબ ID સંબંધિત જરૂરીયાત ફરી ચકાસવી.

યોજના હેઠળ 02 ઓગસ્ટ 2019 અથવા ત્યારબાદ જન્મેલી દીકરી લાભ માટે વિચારણા પાત્ર છે. આ તારીખ યોજનાની મૂળ પાત્રતાની મહત્વપૂર્ણ શરત છે.

ચેતવણી માત્ર આવક મર્યાદા પૂર્ણ થવાથી લાભ મળતો નથી. જન્મ તારીખ સહિત અન્ય તમામ માપદંડ પણ પૂર્ણ થવા જરૂરી છે.

દંપતીના પ્રથમ ત્રણ જીવિત સંતાનો પૈકીની તમામ દીકરીઓ યોજનાના અન્ય માપદંડ પૂર્ણ કરે તો લાભ માટે પાત્ર બની શકે છે.

પ્રથમ સંતાન દીકરી હોય તો તે અન્ય શરતો પૂર્ણ કરે ત્યારે પાત્ર થઈ શકે છે.

પ્રથમ પુત્ર અને બીજું સંતાન દીકરી હોય તો દીકરી પણ પાત્ર થઈ શકે છે.

મુખ્ય લાભ અને ઉપયોગ

• દીકરીઓના જન્મદરને પ્રોત્સાહન આપવું.
• દીકરીઓના શિક્ષણને પ્રોત્સાહિત કરવું.
• શિક્ષણમાં ડ્રોપઆઉટ રેશિયો ઘટાડવો.
• બાળલગ્નની પ્રથા અટકાવવી.
• સમાજમાં દીકરી અને મહિલાનું સ્થાન મજબૂત કરવું.
• ઉચ્ચ શિક્ષણ માટે આર્થિક સહાય ઉપલબ્ધ કરવી.
• સત્તાવાર માપદંડો પૂર્ણ કરતી અને 02 ઓગસ્ટ 2019ના રોજ અથવા ત્યારબાદ જન્મેલી ગુજરાતની પાત્ર દીકરી યોજનાનો લાભ મેળવી શકે છે.
• ખાસ બાબત યોજનામાં માત્ર “પહેલી દીકરી” એવી શરત નથી. દંપતીના પ્રથમ ત્રણ જીવિત સંતાનો પૈકી આવતી તમામ પાત્ર દીકરીઓને લાભ મળી શકે છે.
• તબક્કો — સહાય — મુખ્ય હેતુ

લાયકાત અને લાગુ શરતો

પાત્રતા મુદ્દો — શરત

દીકરીની જન્મ તારીખ — 02-08-2019 અથવા ત્યારબાદ

માતાની ઉંમર — દીકરીના જન્મ સમયે ઓછામાં ઓછી 18 વર્ષ

સંતાન ક્રમ — પ્રથમ ત્રણ જીવિત સંતાનો પૈકીની તમામ પાત્ર દીકરીઓ

અરજી સમય — દીકરીના જન્મથી એક વર્ષની અંદર

લાભાર્થી દીકરીના જન્મ સમયે માતાની ઉંમર ઓછામાં ઓછી 18 વર્ષ હોવી જોઈએ.

યોજનાનો હેતુ બાળલગ્નને અટકાવવાનો પણ છે.

સત્તાવાર પ્રશ્નોત્તરી મુજબ બાળલગ્ન કરેલ માતા-પિતા સંબંધિત કેસમાં લાભની પાત્રતા પ્રભાવિત થઈ શકે છે.

અરજીપત્રકમાં માતા-પિતાનું લગ્ન નોંધણી પ્રમાણપત્ર માંગવામાં આવે છે.

જન્મ તારીખ, માતાની ઉંમર, આવક અને સંતાન ક્રમ ચકાસો.

જરૂરી દસ્તાવેજો અને વિગતો

• લાભાર્થી દીકરીની સત્તાવાર જન્મ તારીખ સાબિત કરવા.
• 2022ના સત્તાવાર ફોર્મ યાદીમાં લાભાર્થી દીકરીનું આધાર દર્શાવેલ છે.
• માતા અને પિતાની ઓળખ તથા અરજીની વિગતો માટે.
• માતા-પિતાના લગ્નની નોંધણી અંગેનું પ્રમાણપત્ર.
• માતા-પિતાની સંયુક્ત વાર્ષિક આવક દર્શાવતું માન્ય પ્રમાણપત્ર.
• દીકરી અથવા માતા/પિતાના સંબંધિત બેંક ખાતાની પાસબુક નકલ.
• કુટુંબની વિગતો માટે રેશન કાર્ડની નકલ.
• સત્તાવાર અરજીપત્રક સાથે આપેલ અનુસૂચિ-2 મુજબ સ્વઘોષણા.
• અરજીપત્રકમાં લાભાર્થી દીકરીના તાજેતરના ફોટા માટે સ્થાન આપવામાં આવ્યું છે.
• અનાથાશ્રમ/સ્વૈચ્છિક સંસ્થા મારફતે અરજી હોય તો લાગુ પડતા નોંધણી પુરાવા.
• જન્મ પ્રમાણપત્ર, આધાર, આવક દાખલો, રેશન કાર્ડ, બેંક પાસબુક વગેરે તૈયાર રાખો.

અરજી અથવા સેવા મેળવવાના પગલાં

1. લાગુ યોજના માટે કયા સ્થાનિક કેન્દ્ર અથવા કચેરીમાં અરજી લે છે તે વિભાગની અધિકૃત માહિતીમાંથી જાણો.
2. પાત્રતા અને અરજીની મુદત તપાસીને વ્યક્તિગત, પરિવાર અને ઘટનાના જરૂરી પુરાવા ગોઠવો.
3. નિયત ફોર્મમાં સાચી વિગતો ભરો. ઓનલાઇન સુવિધા સૂચવાઈ હોય તો અધિકૃત પોર્ટલની એ જ સેવા વાપરો.
4. અરજી રજૂ કરતી વખતે જરૂરી નકલો તથા જ્યાં માંગે ત્યાં મૂળ કાગળોની ખરાઈ કરાવો. રસીદ અથવા સ્વીકૃતિની નોંધ લો.
5. મંજૂરી, વાંધો અને ચુકવણીની માહિતી એ જ અરજીના સંદર્ભથી પૂછો. અલગ યોજના માટે અલગ અરજી જરૂરી છે કે નહીં તે પણ સ્પષ્ટ કરો.

આ ભૂલો ટાળો

• જન્મથી એક વર્ષની અરજી સમયમર્યાદા ચૂકી જવી.
• આધાર અને જન્મ પ્રમાણપત્રમાં નામ અલગ હોવું.
• ખોટો અથવા બંધ મોબાઇલ નંબર આપવો.
• જૂનું/અમાન્ય આવક પ્રમાણપત્ર આપવું.
• બેંક ખાતું નંબરમાં digitની ભૂલ.
• સ્વઘોષણા પર જરૂરી સહી ન કરવી.
• પરિવારના સંતાનોની અધૂરી માહિતી આપવી.
• લગ્ન નોંધણી પ્રમાણપત્ર જોડવાનું ભૂલી જવું.
• અરજીની રસીદ/સંદર્ભ નંબર સાચવવી નહીં.
• બિનસત્તાવાર વેબસાઇટને આધાર OTP આપવો.
• સુરક્ષા ચેતવણી વ્હાલી દીકરી યોજનાના નામે OTP, ATM PIN, UPI PIN અથવા “મંજૂરી ચુકવણી” માંગનાર વ્યક્તિથી સાવધાન રહો.
• OTP, ATM PIN, CVV અથવા UPI PIN કોઈને ન આપો.
• WhatsApp પર મળેલી અજાણી APK/એપ સ્થાપિત ન કરો.
• ફક્ત ગુજરાત.gov.in / wcd.ગુજરાત.gov.in / digitalgujarat.gov.in જેવા સત્તાવાર ડોમેન તપાસો.
• કામની વાતદીકરીનો જન્મ દાખલો મળતાં જ નામ અને તારીખ તપાસો. માતા-પિતાના જન્મ તથા પરિવારના બાળકોના પુરાવા જ્યાં માંગે ત્યાં તૈયાર રાખો. સહાય અલગ તબક્કે મળતી હોય તો સમગ્ર રકમ જન્મ પછી તરત મળશે એમ ન માનો.

કામની વાત

દીકરીનો જન્મ દાખલો મળતાં જ નામ અને તારીખ તપાસો. માતા-પિતાના જન્મ તથા પરિવારના બાળકોના પુરાવા જ્યાં માંગે ત્યાં તૈયાર રાખો. સહાય અલગ તબક્કે મળતી હોય તો સમગ્ર રકમ જન્મ પછી તરત મળશે એમ ન માનો.

વિગતવાર માર્ગદર્શન અને વધારાના મુદ્દા

હપ્તા અને સંતાનક્રમની સાચી સમજ

WCDના યોજના પૃષ્ઠ મુજબ પાત્ર દીકરીને ધોરણ 1માં પ્રવેશે ₹4,000, ધોરણ 9માં પ્રવેશે ₹6,000 અને 18 વર્ષની ઉંમરે ઉચ્ચ શિક્ષણ અથવા લગ્ન સહાય તરીકે ₹1 લાખની જોગવાઈ છે. ત્રણેય તબક્કાની રકમ જન્મ સમયે એકસાથે મળતી નથી.

વિભાગના પૃષ્ઠમાં 2 ઑગસ્ટ 2019 કે ત્યારબાદ જન્મેલી દીકરી, જન્મ સમયે માતાની ઉંમર ઓછામાં ઓછી 18 વર્ષ, દંપતીની વાર્ષિક આવક ₹2 લાખ અથવા ઓછી અને પ્રથમ ત્રણ સંતાનો પૈકીની દીકરીઓનો સમાવેશ દર્શાવાય છે. અરજીમાં સંતાનક્રમનો સાચો રેકોર્ડ આપવો.

કુટુંબની આવક મર્યાદા

ખાસ નોંધ આવક પ્રમાણપત્ર અરજી કરતી તારીખે માન્ય અને સત્તાવાર અધિકારી દ્વારા આપેલું હોવું જોઈએ.

ગુજરાત નિવાસ અને ઓળખ વિગતો

સત્તાવાર સ્વ-ઘોષણા નમૂનામાં અરજદાર/વાલી દ્વારા ગુજરાત રાજ્યના વતની હોવા અંગે જાહેરાત તથા આધાર અને અન્ય ઓળખ વિગતોનો ઉપયોગ કરવા સંમતિનો સમાવેશ થાય છે.

• અરજીમાં સંપૂર્ણ સરનામું સ્પષ્ટ લખવું.
• મોબાઇલ નંબર ચાલુ અને સાચો આપવો.
• દીકરી, માતા અને પિતાના આધાર નંબર દસ્તાવેજ સાથે મેળ ખાતા હોવા જોઈએ.

અરજી ફોર્મ ક્યાંથી મળશે?

• નજીકનું આંગણવાડી કેન્દ્ર.
• તાલુકા કક્ષાની CDPO કચેરી.
• જિલ્લા મહિલા અને બાળ અધિકારીની કચેરી.
• WCD ગુજરાતની સત્તાવાર અરજી ફોર્મ વેબપેજ.
• WCD દ્વારા જાહેર કરાયેલ સત્તાવાર PDF અરજીપત્રક.

આવકનો દાખલો કોના પાસેથી?

સત્તાવાર અરજી ફોર્મની યાદી મુજબ આવક પ્રમાણપત્ર માટે દર્શાવાયેલા અધિકારીઓમાં લાગુ પડતા નીચેના અધિકારીનો સમાવેશ થાય છે:

બેંક ખાતું અને સહાય ચુકવણી

• અરજી ફોર્મમાં બેંક ખાતાની વિગતો સાચી આપવી.
• પાસબુકમાં નામ અને અરજીમાં નામ શક્ય હોય તેટલું એકસરખું હોવું જોઈએ.
• આધાર સંબંધિત વિગતો યોગ્ય અને અપડેટેડ રાખવી.
• ખાતું બંધ/નિષ્ક્રિય હોય તો સહાય ચુકવણીમાં સમસ્યા આવી શકે છે.
• બેંક ખાતાની વિગતો બદલાય તો સંબંધિત મહિલા અને બાળ અધિકારીની કચેરીને સમયસર જાણ કરવી.

ફોર્મ મેળવો

આંગણવાડી, ગ્રામ પંચાયત, CDPO અથવા જિલ્લા મહિલા અને બાળ અધિકારીની કચેરીમાંથી ફોર્મ મેળવો.

ડિજિટલ ગુજરાત / VCE દ્વારા ઓનલાઈન એન્ટ્રી

મહિલા અને બાળ અધિકારી/સંબંધિત સરકારી કચેરીમાં મળતી અરજીઓ પણ કચેરી દ્વારા ઓનલાઇન સિસ્ટમમાં દાખલ કરવામાં આવી શકે છે.

ખાસ નોંધ જાહેર અરજદાર માટે અલગ સીધું જાતે લોગિન “અરજી કરો હવે” URL સત્તાવાર WCD યોજના પૃષ્ઠ પર સ્પષ્ટ રીતે આપવામાં આવેલ નથી. તેથી કોઈ ત્રીજા પક્ષની વેબસાઇટના “અરજી કરો હવે” બટન પર આધાર/OTP આપશો નહીં.

સત્તાવાર ફોર્મ ભરો

WCDનું વર્તમાન ફોર્મ ઉપયોગ કરો અને જૂનું/બદલાયેલ ફોર્મ હોય તો કચેરીમાં પુષ્ટિ કરો.

અરજી બાદ ચકાસણી

અરજી જમા થયા પછી સંબંધિત કચેરી દ્વારા દસ્તાવેજો અને પાત્રતાની ચકાસણી થઈ શકે છે.

• જન્મ તારીખ અને માતાની ઉંમરની ચકાસણી.
• આવક પ્રમાણપત્ર અને પરિવારની વિગતો.
• બેંક ખાતાની વિગતો.
• સ્વઘોષણામાં આપેલી માહિતી.

અરજી સ્થિતિ કેવી રીતે ચકાસવો?

વ્હાલી દીકરી માટે જાહેર જાતે સેવા સ્થિતિ URL દરેક અરજી માટે WCD યોજના પૃષ્ઠ પર સ્પષ્ટ રીતે આપવામાં આવેલ નથી. તેથી તમારી અરજી જે માધ્યમ દ્વારા દાખલ થઈ હોય ત્યાંથી સ્થિતિ અનુસરણ કરવો વધુ યોગ્ય છે.

સુધારો / સુધારો કેવી રીતે કરાવવું?

• જન્મ પ્રમાણપત્ર અને આધારમાં નામ અલગ હોય તો કચેરીને અગાઉથી જાણ કરો.
• મોબાઇલ નંબર બદલાય તો અરજી સંબંધિત કચેરીમાં નવી માહિતી આપો.
• બેંક ખાતું બદલાય/બંધ થાય તો પાસબુક સાથે સુધરાવો.
• સબમિટ કરેલી અરજી જાતે સુધારો કરવાની ઓનલાઇન સુવિધા ખરાઈ થયેલી ન હોય તો VCE/કચેરી મારફતે સુધારો પૂછો.

સામાન્ય પ્રશ્નો

વ્હાલી દીકરી યોજના શું છે?

ગુજરાત સરકારની મહિલા અને બાળ વિકાસ વિભાગની દીકરીના જન્મ, શિક્ષણ અને સશક્તિકરણને પ્રોત્સાહન આપતી રાજ્ય યોજના છે.

કઈ તારીખ પછી જન્મેલી દીકરી પાત્ર છે?

02 ઓગસ્ટ 2019ના રોજ અથવા ત્યારબાદ જન્મેલી દીકરી અન્ય તમામ શરતો પૂર્ણ કરે તો પાત્ર થઈ શકે છે.

માતાની ઉંમર માટે શું શરત છે?

દીકરીના જન્મ સમયે માતાની ઉંમર ઓછામાં ઓછી 18 વર્ષ હોવી જોઈએ.

કેટલી દીકરીને લાભ મળી શકે?

દંપતીના પ્રથમ ત્રણ જીવિત સંતાનો પૈકીની તમામ પાત્ર દીકરીઓને યોજના અંતર્ગત લાભ મળી શકે છે.

સત્તાવાર માહિતી અને ઉપયોગી સંદર્ભ

• www.digitalgujarat.gov.in — સત્તાવાર સેવા
• wcd.gujarat.gov.in — સત્તાવાર સેવા
• wcd.gujarat.gov.in — માર્ગદર્શિકા
• wcd.gujarat.gov.in — સત્તાવાર સેવા
• wcd.gujarat.gov.in — માર્ગદર્શિકા
• wcd.gujarat.gov.in — વધારાની સત્તાવાર માહિતી

Bharat Online માહિતી માટેનું સ્વતંત્ર માધ્યમ છે. અરજીની ચકાસણી અને મંજૂરી સંબંધિત વિભાગ કરે છે. અરજીનો સમયગાળો, ફી અને માંગેલા દસ્તાવેજો માટે સંબંધિત સત્તાવાર સૂચના વાંચો.